Hashimoto Belirtileri Nelerdir? Tiroid Bezinin Az Çalıştığını Gösteren İşaretler ve Tedavi

Boynumuzun ön kısmında bulunan kelebek biçimli tiroid bezi, metabolizmadan kalp atış hızına kadar vücudun pek çok işlevini yöneten hormonlar üretiyor. Tiroid bezinin az çalışmasının en sık nedeni ise Hashimoto tiroiditi. Özellikle kadınlarda yaygın görülen Hashimoto belirtileri nelerdir, nasıl tanı konur ve tedavi edilir? Merak edilenleri derledik.

Hashimoto nedir?

Hashimoto tiroiditi, bağışıklık sisteminin yanlışlıkla tiroid bezine saldırdığı otoimmün bir hastalıktır. Zamanla tiroid bezi hasar görür ve yeterince hormon üretemez hâle gelir. Bu durum “hipotiroidi” yani tiroid bezinin az çalışması olarak adlandırılır.

Hashimoto, kadınlarda erkeklere göre çok daha sık görülür ve genellikle 30-50 yaş arasında ortaya çıkar. Ailesinde tiroid hastalığı bulunanlarda ve başka otoimmün hastalığı olanlarda risk daha yüksektir.

Hashimoto belirtileri nelerdir?

Hastalığın başlangıcında çoğu zaman belirti olmaz. Tiroid hormonları azaldıkça şu belirtiler ortaya çıkabilir:

• Sürekli yorgunluk ve halsizlik
• Açıklanamayan kilo artışı
• Soğuğa karşı aşırı hassasiyet, üşüme
• Ciltte kuruluk
• Saç dökülmesi ve saçlarda incelme
• Kabızlık
• Unutkanlık ve dikkat dağınıklığı
• Depresif ruh hali
• Yüzde ve göz çevresinde şişlik
• Kas ve eklem ağrıları
• Adet düzensizlikleri
• Ses kalınlaşması
• Boyunda şişlik (guatr)

Bu belirtilerin pek çoğu başka nedenlerle de görülebileceği için tanı mutlaka kan tahlilleriyle konmalıdır.

Hashimoto nasıl teşhis edilir?

• TSH: Tiroid bezini uyaran hormondur. Tiroid az çalıştığında TSH yükselir. Erişkinlerde TSH için referans aralığı laboratuvarlara göre değişmekle birlikte genellikle yaklaşık 0,4-4,5 mIU/L arasındadır.
• Serbest T4 (sT4): Tiroid hormonu düzeyini gösterir; hipotiroidide düşer.
• Anti-TPO ve anti-tiroglobulin: Tiroid bezine karşı oluşan antikorlardır; yüksekliği Hashimoto’yu düşündürür.
• Tiroid ultrasonu: Bezin yapısını ve nodül olup olmadığını gösterir.

Antikorların yüksek olması tek başına tedavi gerektirmeyebilir. Tedavi kararı TSH ve sT4 değerleri ile hastanın durumu birlikte değerlendirilerek verilir.

Hashimoto nasıl tedavi edilir?

Tiroid hormonu yetersizse eksik olan hormon, levotiroksin adlı ilaçla yerine konur. İlaç genellikle sabah aç karnına, kahvaltıdan 30-60 dakika önce su ile alınır. Tedavi çoğu zaman ömür boyu sürer ve doz, düzenli kan tahlilleriyle ayarlanır.

Doğru dozda kullanılan tedaviyle hastalar sağlıklı ve normal bir yaşam sürdürebilir. İlacın dozunu kendi başınıza değiştirmemeniz ya da ilacı kesmemeniz gerekir.

Hashimoto’da beslenme

Hashimoto için kanıtlanmış özel bir diyet bulunmuyor. Uzmanlar dengeli ve çeşitli beslenmeyi öneriyor. Dikkat edilmesi gereken bazı noktalar şunlardır:

• Tiroid ilacı; kalsiyum, demir ve magnezyum takviyeleriyle, soya ürünleriyle ve kahveyle aynı anda alınmamalıdır.
• Glutensiz beslenme yalnızca çölyak hastalığı da olan kişilerde gereklidir.
• İyot ve selenyum takviyeleri doktor önerisi olmadan kullanılmamalıdır; fazlası da zararlı olabilir.
• Sebze, meyve, protein ve tam tahıllar içeren dengeli bir beslenme kilo kontrolüne yardımcı olur.

Hashimoto ve gebelik

Hashimoto’su olan ya da tiroid ilacı kullanan kadınların gebelik planlarken ve gebelik süresince tiroid değerlerini daha sık kontrol ettirmesi gerekir. Gebelikte ilaç ihtiyacı genellikle artar. Bu nedenle gebelik planlayan kadınların doktorlarıyla görüşmesi önemlidir.

Sıkça sorulan sorular

Hashimoto kilo aldırır mı?

Tiroid hormonlarının azalması metabolizmayı yavaşlatarak bir miktar kilo artışına yol açabilir. Tedaviyle hormon düzeyi normale döndüğünde bu etki genellikle azalır.

Hashimoto tamamen geçer mi?

Hashimoto kronik bir hastalıktır; ancak doğru tedaviyle kontrol altında tutulabilir.

Tiroid ilacı neden aç karnına alınır?

Yiyecekler ve bazı içecekler ilacın emilimini azaltır. Bu nedenle ilacın her gün aynı saatte, aç karnına alınması önerilir.

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi için mutlaka bir sağlık kuruluşuna başvurunuz.